و كتاب الاديرة و الرهبان . ابن بطلان در طول عمر زنى اختيار نكرد و هنگام مرگش اين شعر بگفت : فلا احد ان مت يبكى لميتتى * سوى مجلسى فى الطبّ و الكتب جلاسى و در سال 461 درگذشت . بطلميوس ثانى : با فتح باى ابجد و سكون طاى حطّى و فتح لام و سكون ميم و ضمّ ياء و سكون واو و در آخر سين لقب ابو على حسن بن حسن بن هيثم بصرى است در طبقهء اعاظم مهندسان كه به مصر رفت و مدّعى شد كه توانم آب رود نيل را در حال فزونى و كمى چنان كنم كه سودش يكسان باشد و حاكم مصر نيز مصارف آن را گردن گرفت امّا چون به نقشهء او رسيدگى كرد گفت مصارفى كه بر آن عمل تعلّق گيرد از سودى كه از زراعت برده شود فزون‌تر است . ابو على پس از چندى به شام رفت و در پناه بعضى از امرا افتاد و كتابها پرداخت ، از جمله : كتاب تهذيب المجسطى و كتاب المناظر و كتاب مصادرات اقليدس و كتاب الاشكال الهلاليّه و كتاب التنبيه على ما فى الرصد من الغلط و كتاب ما يرى فى السماء اعظم من نصفها و كتاب بركان الدوائر العظام و كتاب حلّ شكوك المجسطى و كتاب البرهان على ما يراه الفلكيّون فى احكام النجوم و غير اين‌ها . و چون مرگش فرارسيد گفت آه كه هندسه از ميان رفت و جز تسليم نفس چاره‌اى نيست . سال وفاتش به نظر نرسيد . و ابن قفطى در تاريخ الحكماء گفته كه من در هندسه به خطّش پاره كاغذى را ديدم كه تاريخ آن سال 432 بود و بايد دانست كه بطلميوس نام هندسه‌دان شهير يونانى است صاحب كتاب مجسطى و ابو على را ازآن‌روى كه در هندسه توانا و زبردست بوده است بطلميوس دوّم لقب دادند . نيز بايد دانست كه بعضى ياء را بر ميم مقدّم داشته‌اند و بطليموس نوشته‌اند و درست همان ضبط اوّل است . « 1 » بطليوسى : با فتح باى ابجد و طاى حطّى و سكون لام و ضمّ ياى حطّى منسوب است به بطليوس بر وزن كفن‌پوش و آن شهرى است در اندلس و جمعى از اعاظم دانشمندان از آن شهر برخاسته‌اند ، از جمله : ابو محمّد عبد اللّه بن محمّد ابن سيد بطليوسى معروف به ابن سيد از اعلام فقيهان و اديبان و صاحب فتاواى نادره و تصانيف در نحو و لغت و از جمله : كتاب المثلث در دو مجلّد و كتاب الاقتضاب در شرح ادب الكتاب و شرح سقط الزند و كتاب الحلل فى شرح ابيات الجمل و متوفّى 521 « 2 » و اين دو بيت از اوست : اخو العلم حىّ خالد بعد موته * و اوصاله تحت التراب رميم و ذو الجهل ميّت و هو ماش على الثرى * يظنّ من الاحياء و هو عديم

--> ( 1 ) - و نيز ابن هيثم پزشك مشهورى از مردم قرطبه بود و كتبى چند در اغذيه و سموم و خواصّ ادويهء مفرده دارد و در سال 455 درگذشت و وى غير از ابن هيثم منجّم مىباشد ( لغتنامه / دهخدا : 2 / 361 ) . ( 2 ) - و نيز چند تن ديگر بطليوسى به نامهاى ابو بكر عاصم بن ايّوب بطليوسى نحوى و لغوى و ابو على حسن ابن علىّ بن حسن بطليوسى اندلسى ، سفرى به خراسان و عراق و حجاز كرد و در 549 در نيشابور درگذشت و قاضى سلمان بن قريش اندلسى بطليوسى از عالمان آن شهر و عهده‌دار قضا بود و به سال 329 درگذشت ( اللباب فى تهذيب الأنساب : 1 / 160 ؛ ريحانة الأدب : 1 : 270 ) .